Nhiều chị em từng băn khoăn vì vùng kín của mình trông không giống những hình ảnh thường thấy. Bài viết này giúp chị em hiểu cơ thể mình, biết khi nào cần đi khám, và nhìn nhận đúng những lời quảng cáo "trẻ hóa".
Vùng kín của tôi có "bình thường" không?
Đây là câu hỏi bác sĩ phụ khoa nghe rất thường xuyên, và câu trả lời gần như luôn là: có. Âm hộ, tức phần bên ngoài của cơ quan sinh dục nữ, không có một hình mẫu chuẩn nào cả. Môi bé có thể nằm gọn bên trong hoặc dài quá môi lớn. Hai bên có thể không đều nhau. Màu da có thể hồng nhạt, nâu, hoặc sẫm hơn vùng da xung quanh. Tất cả đều là những dáng vẻ bình thường của cơ thể.
Vùng kín cũng đổi khác theo từng giai đoạn: sau dậy thì, khi mang thai và sinh con, rồi khi bước vào tuổi mãn kinh. Những hình ảnh "hoàn hảo" trên mạng hay trong quảng cáo thường đã được chọn lọc và chỉnh sửa, nên không phản ánh sự đa dạng ngoài đời thật.
"Trẻ hóa vùng kín" thực chất là gì?
"Trẻ hóa âm đạo" là ngôn ngữ quảng cáo, không phải thuật ngữ y khoa. Mỗi nơi dùng cụm từ này để chỉ một việc khác nhau, từ phẫu thuật thu gọn môi bé, se khít âm đạo cho đến laser và sóng cao tần. Vì vậy chị em nên hỏi rõ cụ thể mình sẽ được làm gì.
Danh sách các thủ thuật thường được quảng cáo, mục đích và rủi ro của từng loại được trình bày trong bài Phẫu Thuật Thẩm Mỹ Vùng Kín: Những Điều Cần Biết Trước Khi Quyết Định. Bài này tập trung vào hai điều chị em hay hỏi nhất: laser và sóng cao tần có an toàn không, và khi nào vùng kín thật sự cần được điều trị.
Laser và sóng cao tần "không dao kéo" thì sao?
Nhiều nơi giới thiệu laser hoặc sóng cao tần (RF) như một cách "trẻ hóa" nhẹ nhàng, không cần mổ. Tuy nhiên, từ năm 2018, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã cảnh báo rằng chưa có thiết bị năng lượng nào được phê duyệt cho mục đích thẩm mỹ âm đạo. Các thiết bị này cũng chưa được phê duyệt để điều trị triệu chứng mãn kinh, són tiểu hay các vấn đề về chức năng tình dục.
FDA đã ghi nhận những biến chứng nghiêm trọng sau các liệu trình này, gồm bỏng âm đạo, sẹo, đau khi quan hệ và đau kéo dài.
Nếu chị em đang khó chịu vì khô rát âm đạo tuổi mãn kinh hoặc són tiểu, y học đã có những cách điều trị được kiểm chứng. Hãy trao đổi với bác sĩ phụ khoa trước khi chi tiền cho một liệu trình "trẻ hóa".
Khi nào phẫu thuật vùng kín là cần thiết về y khoa?
Không phải mọi phẫu thuật ở vùng kín đều là thẩm mỹ. Bác sĩ có thể đề nghị mổ khi có một vấn đề sức khỏe được chẩn đoán rõ ràng, ví dụ:
- Phục hồi vết rách tầng sinh môn sau sinh hoặc tổn thương do tai nạn
- Sa sinh dục hoặc són tiểu
- Dị tật bẩm sinh ở cơ quan sinh dục
- Môi bé gây đau, cọ xát, vướng víu kéo dài khi vận động hay chơi thể thao
- Một số bệnh lý gây đau khi quan hệ
- Phục hồi sau cắt bỏ cơ quan sinh dục nữ, và phẫu thuật xác nhận giới
Điểm khác biệt nằm ở mục đích: giải quyết một vấn đề sức khỏe cụ thể, chứ không phải để vùng kín trông giống một hình mẫu nào đó.
Những cách khác để tự tin và hài lòng hơn
Phẫu thuật không phải là con đường duy nhất, và thường cũng không phải là con đường đầu tiên nên thử.
- Hiểu cơ thể mình. Biết vùng kín của mình cấu tạo ra sao và điều gì mang lại cảm giác dễ chịu giúp ích nhiều hơn chị em tưởng.
- Trò chuyện với bạn đời. Nhiều khó khăn trong chuyện gối chăn đến từ việc hai người chưa nói với nhau điều mình cần.
- Tập cơ sàn chậu. Bài tập Kegel hoặc vật lý trị liệu sàn chậu đặc biệt hữu ích khi chị em thấy vùng kín "lỏng" hơn sau sinh.
- Điều trị đúng nguyên nhân. Khô âm đạo, đau khi quan hệ hay viêm nhiễm đều có thuốc và cách chữa riêng.
- Tư vấn tâm lý. Nên cân nhắc khi nỗi lo về hình thể ảnh hưởng nhiều đến tâm trạng và đời sống vợ chồng.
Khi nào nên đi khám?
Chị em nên đến gặp bác sĩ phụ khoa nếu:
- Vùng kín đau, ngứa, rát hoặc bị cọ xát khó chịu kéo dài
- Đau khi quan hệ tình dục
- Có cảm giác nặng tức, thấy khối phồng ở cửa âm đạo, hoặc són tiểu
- Vùng kín thay đổi bất thường: nổi u cục, vết loét, sưng một bên, đổi màu nhanh
- Nỗi lo về hình dáng vùng kín khiến chị em mất tự tin hoặc né tránh chuyện vợ chồng
Lời khuyên từ Bác sĩ Đức Trường
Vùng kín của mỗi người phụ nữ một khác, và khác biệt không có nghĩa là bất thường. Nếu còn băn khoăn, chị em cứ đến khám và hỏi thẳng. Bác sĩ luôn sẵn sàng lắng nghe, giải thích rõ ràng, và cùng chị em tìm ra hướng đi an toàn, phù hợp nhất.
Nếu chị em đang cân nhắc phẫu thuật thẩm mỹ, hãy đọc thêm bài Phẫu Thuật Thẩm Mỹ Vùng Kín: Những Điều Cần Biết Trước Khi Quyết Định trước khi quyết định.
Nguồn Tham Khảo
Bài viết do BS. Đức Trường biên soạn, có tham khảo tài liệu giáo dục sức khỏe của Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) và cảnh báo an toàn của FDA. Đây không phải bản dịch của tài liệu ACOG.
Bài viết mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc thăm khám và chẩn đoán trực tiếp bởi bác sĩ chuyên khoa.
Many women wonder because their body does not look like the images they see. This article helps you understand your own body, know when to see a doctor, and read "rejuvenation" advertising with a clear eye.
Do I look "normal" down there?
Gynecologists hear this question all the time, and the answer is almost always yes. The vulva, the outer part of the female genitals, has no standard look. Inner lips may sit tucked inside the outer lips or reach well beyond them. One side is often longer or fuller than the other. Skin tone can be pale pink, brown, or darker than the skin around it. Every one of these is an ordinary version of a healthy body.
The vulva also changes across a lifetime: after puberty, through pregnancy and birth, and again around menopause. The "perfect" images seen online and in advertising are selected and often retouched, so they say very little about how real bodies look.
What does "vaginal rejuvenation" really mean?
"Vaginal rejuvenation" is an advertising phrase, not a medical term. Clinics use it for very different things, from labiaplasty and surgical tightening to laser and radiofrequency treatments. Always ask exactly what would be done.
The procedures that are commonly advertised, with their aims and risks, are set out in Female Genital Cosmetic Surgery: What to Know Before You Decide. This article focuses on the two questions women ask most: are laser and radiofrequency treatments safe, and when does the genital area genuinely need treatment?
What about "non-surgical" laser and radiofrequency treatments?
Laser and radiofrequency (RF) sessions are often sold as a gentle, knife-free route to "rejuvenation". Since 2018, however, the US Food and Drug Administration (FDA) has warned that it has not approved any energy-based device for cosmetic vaginal procedures. These devices are also not approved for treating menopausal symptoms, urine leakage, or sexual problems.
The FDA has recorded serious complications after such treatments, including vaginal burns, scarring, pain during sex, and pain that does not go away.
If menopausal dryness or a leaky bladder is what troubles you, well-tested treatments already exist. Speak with a gynecologist before paying for a "rejuvenation" package.
When is genital surgery medically necessary?
Not every operation in this area is cosmetic. A doctor may recommend surgery for a clearly diagnosed health problem, for example:
- Repair of a tear from childbirth or an accidental injury
- Pelvic organ prolapse or urinary incontinence
- A condition present from birth that affects the genitals
- Inner lips that cause ongoing pain, chafing, or get in the way during sport and exercise
- Certain conditions that make sex painful
- Repair after female genital cutting, and gender affirmation surgery
The difference lies in the goal: solving a specific health problem, not matching an imagined ideal.
Other ways to feel more confident and satisfied
Surgery is not the only path, and it is rarely the first one worth trying.
- Get to know your body. Understanding your own anatomy, and what feels good, helps more than most people expect.
- Talk with your partner. Many difficulties in the bedroom come down to things left unsaid.
- Train your pelvic floor. Kegel exercises or pelvic floor physiotherapy help most when things feel "looser" after childbirth.
- Treat the actual cause. Dryness, painful sex, and infections each have their own effective treatment.
- Consider counselling. Worth thinking about when worry over appearance weighs on your mood or your relationship.
When to see a doctor
Book a visit with a gynecologist if:
- You have ongoing pain, itching, burning, or chafing in the genital area
- Sex is painful
- You feel heaviness or a bulge at the vaginal opening, or you leak urine
- Something changes unexpectedly: a lump, a sore, swelling on one side, or a rapid change in color
- Worry about how you look is affecting your confidence or leading you to avoid intimacy
A note from Dr. Đức Trường
Every woman's body is different, and different does not mean abnormal. If something is on your mind, come in and ask. Dr. Đức Trường is always ready to listen, explain things clearly, and help you find the safest option that suits you.
If you are thinking about cosmetic surgery, read Female Genital Cosmetic Surgery: What to Know Before You Decide before you decide.
References
Written by Dr. Đức Trường with reference to patient education material from the American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG) and an FDA safety communication. This is not a translation of the ACOG document.
This article is for general information only and does not replace an in-person examination and diagnosis by a qualified doctor.
ស្ត្រីជាច្រើនព្រួយបារម្ភ ព្រោះប្រដាប់បន្តពូជរបស់ខ្លួនមើលទៅមិនដូចរូបភាពដែលតែងឃើញ។ អត្ថបទនេះជួយអ្នកឱ្យយល់ពីរាងកាយរបស់ខ្លួន ដឹងថាពេលណាត្រូវទៅពិនិត្យ និងមើលការផ្សព្វផ្សាយ «ធ្វើឱ្យក្មេងឡើងវិញ» ឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។
តើប្រដាប់បន្តពូជរបស់ខ្ញុំ «ធម្មតា» ឬទេ?
នេះជាសំណួរដែលវេជ្ជបណ្ឌិតរោគស្ត្រីឮជាញឹកញាប់ ហើយចម្លើយស្ទើរតែជានិច្ចគឺ៖ បាទ/ចាស ធម្មតា។ ប្រដាប់បន្តពូជខាងក្រៅរបស់ស្ត្រី (vulva) គ្មានរូបរាងស្តង់ដារតែមួយទេ។ បបូរមាត់តូច (labia minora) អាចស្ថិតនៅខាងក្នុងបបូរមាត់ធំ ឬវែងហួសបបូរមាត់ធំ។ ខាងឆ្វេងនិងខាងស្តាំអាចមិនស្មើគ្នា។ ពណ៌ស្បែកអាចជាពណ៌ផ្កាឈូកស្លេក ត្នោត ឬក្រមៅជាងស្បែកជុំវិញ។ ទាំងអស់នេះសុទ្ធតែជារូបរាងធម្មតានៃរាងកាយ។
តំបន់នេះក៏ផ្លាស់ប្តូរតាមដំណាក់កាលនៃជីវិត៖ បន្ទាប់ពីវ័យពេញវ័យ ពេលមានផ្ទៃពោះនិងសម្រាលកូន ហើយបន្ទាប់មកពេលចូលវ័យអស់រដូវ។ រូបភាព «ល្អឥតខ្ចោះ» នៅលើអ៊ីនធឺណិត ឬក្នុងការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម ច្រើនតែត្រូវបានជ្រើសរើស និងកែសម្រួល ដូច្នេះមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពចម្រុះនៅក្នុងជីវិតពិតទេ។
«ធ្វើឱ្យប្រដាប់បន្តពូជក្មេងឡើងវិញ» ពិតជាអ្វី?
ពាក្យថា «ធ្វើឱ្យទ្វារមាសក្មេងឡើងវិញ» ជាភាសាផ្សព្វផ្សាយ មិនមែនជាពាក្យវេជ្ជសាស្ត្រទេ។ កន្លែងនីមួយៗប្រើវាសម្រាប់ការងារខុសគ្នា ចាប់ពីការកាត់តូចបបូរមាត់តូច ការចង្អៀតទ្វារមាស រហូតដល់ឡាស៊ែរ និងរលកវិទ្យុប្រេកង់ខ្ពស់។ ដូច្នេះអ្នកគួរសួរឱ្យច្បាស់ថាអ្នកនឹងត្រូវបានធ្វើអ្វីខ្លះ។
បញ្ជីវិធីសាស្ត្រដែលតែងត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយ ព្រមទាំងគោលបំណង និងហានិភ័យនីមួយៗ មាននៅក្នុងអត្ថបទ ការវះកាត់សម្អាតសម្រស់ប្រដាប់បន្តពូជ៖ អ្វីដែលគួរដឹងមុនសម្រេចចិត្ត។ អត្ថបទនេះផ្តោតលើសំណួរពីរដែលស្ត្រីសួរច្រើនជាងគេ៖ ឡាស៊ែរ និងរលកវិទ្យុប្រេកង់ខ្ពស់មានសុវត្ថិភាពឬទេ ហើយពេលណាតំបន់នេះត្រូវការការព្យាបាលពិតប្រាកដ។
ចុះឡាស៊ែរ និងរលកវិទ្យុប្រេកង់ខ្ពស់ «ដោយមិនប្រើកាំបិត» វិញ?
កន្លែងជាច្រើនណែនាំឡាស៊ែរ ឬរលកវិទ្យុប្រេកង់ខ្ពស់ (RF) ថាជាវិធី «ធ្វើឱ្យក្មេងឡើងវិញ» ដោយទន់ភ្លន់ មិនចាំបាច់វះកាត់។ ប៉ុន្តែចាប់តាំងពីឆ្នាំ 2018 រដ្ឋបាលម្ហូបអាហារ និងឱសថអាមេរិក (FDA) បានព្រមានថា មិនទាន់មានឧបករណ៍ប្រើថាមពលណាមួយត្រូវបានអនុម័តសម្រាប់ការសម្អាតសម្រស់ទ្វារមាសឡើយ។ ឧបករណ៍ទាំងនេះក៏មិនត្រូវបានអនុម័តសម្រាប់ព្យាបាលរោគសញ្ញាអស់រដូវ ការហូរនោមដោយមិនដឹងខ្លួន ឬបញ្ហាមុខងារផ្លូវភេទដែរ។
FDA បានកត់ត្រាផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរក្រោយការព្យាបាលទាំងនេះ រួមមាន រលាកទ្វារមាស ស្នាមស្វាយ ឈឺពេលរួមភេទ និងឈឺយូរអង្វែង។
ប្រសិនបើអ្នកមិនស្រួលដោយសារទ្វារមាសស្ងួតពេលអស់រដូវ ឬហូរនោមដោយមិនដឹងខ្លួន វេជ្ជសាស្ត្រមានវិធីព្យាបាលដែលបានបញ្ជាក់ហើយ។ សូមពិគ្រោះជាមួយវេជ្ជបណ្ឌិតរោគស្ត្រី មុនពេលចំណាយលុយលើកញ្ចប់ «ធ្វើឱ្យក្មេងឡើងវិញ»។
តើពេលណាការវះកាត់តំបន់នេះចាំបាច់ខាងវេជ្ជសាស្ត្រ?
មិនមែនការវះកាត់ទាំងអស់នៅតំបន់នេះជាការសម្អាតសម្រស់ទេ។ វេជ្ជបណ្ឌិតអាចណែនាំឱ្យវះកាត់ នៅពេលមានបញ្ហាសុខភាពដែលបានធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យច្បាស់លាស់ ឧទាហរណ៍៖
- ការជួសជុលស្នាមរហែកក្រោយសម្រាលកូន ឬរបួសដោយគ្រោះថ្នាក់
- ការស្រូបចុះសរីរាង្គអាងត្រគាក ឬការហូរនោមដោយមិនដឹងខ្លួន
- ពិការភាពពីកំណើតនៃសរីរាង្គបន្តពូជ
- បបូរមាត់តូចដែលបណ្តាលឱ្យឈឺ ត្រដុស ឬរារាំងរយៈពេលវែងពេលធ្វើសកម្មភាព ឬលេងកីឡា
- ជំងឺមួយចំនួនដែលបណ្តាលឱ្យឈឺពេលរួមភេទ
- ការស្តារឡើងវិញក្រោយការកាត់ប្រដាប់បន្តពូជស្ត្រី និងការវះកាត់បញ្ជាក់ភេទ
ភាពខុសគ្នាស្ថិតនៅលើគោលបំណង៖ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាសុខភាពជាក់លាក់ មិនមែនដើម្បីឱ្យតំបន់នេះមើលទៅដូចគំរូណាមួយឡើយ។
វិធីផ្សេងទៀតដើម្បីមានទំនុកចិត្ត និងពេញចិត្តជាងមុន
ការវះកាត់មិនមែនជាផ្លូវតែមួយគត់ ហើយក៏ជាទូទៅមិនមែនជាផ្លូវដំបូងដែលគួរសាកល្បងដែរ។
- ស្គាល់រាងកាយខ្លួនឯង។ ការយល់ដឹងពីរចនាសម្ព័ន្ធរាងកាយរបស់ខ្លួន និងអ្វីដែលនាំមកនូវភាពស្រួលស្រាល ជួយច្រើនជាងអ្វីដែលអ្នកគិត។
- និយាយជាមួយដៃគូ។ ការលំបាកជាច្រើនក្នុងជីវិតរួមគ្នាកើតមកពីការមិនបានប្រាប់គ្នាអំពីអ្វីដែលខ្លួនត្រូវការ។
- ហ្វឹកហាត់សាច់ដុំបាតអាងត្រគាក។ លំហាត់ Kegel ឬការព្យាបាលដោយចលនាសាច់ដុំបាតអាងត្រគាក មានប្រយោជន៍ជាពិសេសពេលអ្នកមានអារម្មណ៍ថាតំបន់នេះ «រលុង» ជាងមុនក្រោយសម្រាលកូន។
- ព្យាបាលឱ្យត្រូវមូលហេតុ។ ទ្វារមាសស្ងួត ឈឺពេលរួមភេទ ឬការឆ្លងមេរោគ សុទ្ធតែមានថ្នាំ និងវិធីព្យាបាលរៀងៗខ្លួន។
- ការពិគ្រោះផ្លូវចិត្ត។ គួរពិចារណា នៅពេលការព្រួយបារម្ភអំពីរូបរាងប៉ះពាល់ខ្លាំងដល់អារម្មណ៍ និងជីវិតគូស្វាមីភរិយា។
ពេលណាគួរទៅពិនិត្យ?
អ្នកគួរទៅជួបវេជ្ជបណ្ឌិតរោគស្ត្រី ប្រសិនបើ៖
- មានការឈឺ រមាស់ ឆេះ ឬត្រដុសមិនស្រួលយូរអង្វែងនៅតំបន់ប្រដាប់បន្តពូជ
- ឈឺពេលរួមភេទ
- មានអារម្មណ៍ធ្ងន់ ឃើញដុំហើមនៅមាត់ទ្វារមាស ឬហូរនោមដោយមិនដឹងខ្លួន
- តំបន់នេះផ្លាស់ប្តូរមិនប្រក្រតី៖ មានដុំ មានដំបៅ ហើមម្ខាង ឬប្តូរពណ៌លឿន
- ការព្រួយបារម្ភអំពីរូបរាងធ្វើឱ្យអ្នកបាត់ទំនុកចិត្ត ឬចៀសវាងជីវិតរួមគ្នាជាគូ
ដំបូន្មានពីវេជ្ជបណ្ឌិត Đức Trường
រាងកាយរបស់ស្ត្រីម្នាក់ៗខុសគ្នា ហើយភាពខុសគ្នាមិនមែនមានន័យថាមិនប្រក្រតីទេ។ បើអ្នកនៅមានចម្ងល់ សូមមកពិនិត្យ ហើយសួរដោយផ្ទាល់។ វេជ្ជបណ្ឌិតតែងតែត្រៀមខ្លួនស្តាប់ ពន្យល់ឱ្យច្បាស់ និងជួយអ្នករកផ្លូវដែលមានសុវត្ថិភាព និងសមស្របបំផុត។
ប្រសិនបើអ្នកកំពុងពិចារណាការវះកាត់សម្អាតសម្រស់ សូមអានអត្ថបទ ការវះកាត់សម្អាតសម្រស់ប្រដាប់បន្តពូជ៖ អ្វីដែលគួរដឹងមុនសម្រេចចិត្ត មុនសម្រេចចិត្ត។
ប្រភពយោង
អត្ថបទនេះរៀបចំដោយវេជ្ជបណ្ឌិត Đức Trường ដោយយោងលើឯកសារអប់រំសុខភាពរបស់សមាគមសម្ភព និងរោគស្ត្រីអាមេរិក (ACOG) និងការជូនដំណឹងសុវត្ថិភាពរបស់ FDA។ នេះមិនមែនជាការបកប្រែឯកសាររបស់ ACOG ទេ។
អត្ថបទនេះមានគោលបំណងអប់រំសុខភាព មិនអាចជំនួសការពិនិត្យ និងធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យដោយផ្ទាល់ពីវេជ្ជបណ្ឌិតឯកទេសបានទេ។